Ongedwongen duurzaamheid

Opgemärkt is een vereniging voor ongedwongen duurzaamheid met een Scandinavisch tintje. Dat betekent stijlvol, enthousiast, positief en toegankelijk voor iedereen. Ben jij al Opgemärkt?

Ben je benieuwd naar duurzame innovaties en creatieve ideeën van jonge enthousiaste mensen? Heb je zelf innovatieve oplossingen? Of houd je wel van een uitdaging? In alle gevallen is Opgemärkt iets voor jou! We zijn een community, een platform, een podium en een ontmoetingsplaats.

Wat we doen

Plasticdieet

Een maand lang zonder (wegwerp)plastic, durf jij het aan? Elk jaar in juli organiseren we het Plasticdieet, waar je tips, tricks en info krijgt over (jouw) plasticgebruik.

Doe mee!

BRON

Wij zetten duurzame hotspots op de kaart. Online over de hele wereld, offline hebben we een kaart gelanceerd in Amsterdam. Nu zijn we op zoek naar de volgende groene stad.

BRON

Activiteiten

Opgemärkt is een vereniging: een platform waar duurzame mensen, bedrijven en initiatieven met elkaar in contact kunnen komen. Bijvoorbeeld tijdens één van onze activiteiten.

Agenda

Nieuws, updates, blogposts

zaterdag 28 februari 2015

Duurzaam boodschappen doen

Duurzaam boodschappen doen

De gedachte dat je alleen duurzamer boodschappen kunt doen door naar ‘dure’ winkels als de EkoPlaza, Marqt en Biomarkt te gaan is achterhaald. De producten in deze winkels worden weliswaar speciaal geselecteerd op duurzame, biologische kenmerken, maar ook bij de appie om de hoek kun je zonder al te veel moeite stukken duurzamer boodschappen doen. Zónder verder te fietsen of meer uit te geven. Duurzaam is niet altijd duur! – Door: Ramon Holle.

Volgens de consumentenbond is de voedselproductie en –consumptie verantwoordelijk voor een derde van de broeikasgassen die een huishouden produceert. Er is veel energie, ruimte en water nodig voor de voedselproductie en er zijn veel negatieve gevolgen dankzij het gebruik van bestrijdingsmiddelen, kunstmest en medicijnen. Je kunt daarom veel duurzamer voedsel consumeren door bewuster stil te staan bij wat je koopt. En dat begint al in de supermarkt. Hier zijn vijf tips om jouw winkelmandje zo duurzaam mogelijk te vullen.

1. Koop minder of geen vlees.

Er zijn talloze redenen om minder of geen vlees te eten. Wakkerdier geeft maarliefst tien redenen om geen vlees meer te eten. De belangrijkste redenen zijn dat je zowel dierenlevens (zo’n 727 dieren in je leven!) als het milieu spaart. De veehouderij draagt namelijk wereldwijd voor 14,5% bij aan de uitstoot van broeikasgassen. Voor veevoer wordt tropisch oerwoud gekapt om plaats te maken voor sojaplantages, met het verdwijnen van verschillende diersoorten tot gevolg.

En waar je misschien niet zo snel bij stilstaat is dat een dier óók moet eten. Voor elke kilo vlees heeft het dier wel 2 tot 25 kilo voer gegeten. Hiervoor wordt veel graan en soja verbouwd en verbruikt. Ook kost de vleesproductie veel kostbaar water. Zo vereist de productie van een kilo rundvlees in totaal 15.000 liter water, een kilo varkensvlees 6.000 liter en een kilo kip 4.300 liter.

Doe je het niet voor het milieu, dan kun je het ook voor je zelf doen. Er zijn veel studies die een link aantonen tussen het eten van veel vlees en hart- en vaatziekten, obesitas, diabetes en kanker. Andere studies wijzen uit dat deze ziektes minder vaak voorkomen bij vegetariërs, dat vegetariërs dunner zijn en dat ze ouder worden.

Kun je het vlees toch niet laten staan? Kies dan voor minder vlees en voor minder belastende vleessoorten. Zo is kip een duurzamere keuze dan rundvlees.

2. Kies vaker plantaardig.

Een logisch vervolg op de vorige tip is het kopen van veel plantaardige producten om vlees mee te vervangen. En dat kan echt heel gemakkelijk. Eiwitten zijn namelijk veel beter rechtstreeks uit planten te halen. Er zijn veel plantaardige eiwitbronnen. Van minst naar meest milieubelastend zijn dit: peulvruchten (bonen, erwten, linzen, kiemgroenten en pinda’s), vleesvervangers (‘nepvlees’ dat gemaakt wordt van soja) en eieren.


3. Kies voor seizoensproducten.

De teelt van seizoensgroente en –fruit kost veel minder energie dan de soorten die buiten het seizoen in verwarmde kassen zijn geteeld. Milieu Centraal heeft daarom een groente- en fruitkalender ontwikkeld waar je voor elk soort groente en fruit kan vinden of dat duurzaam is om te kopen op dit moment. Op de website van Seizoenseten kun je in één oogopslag zien welke producten je in dit seizoen beter wel (groen gekleurd) of niet (rood gekleurd) kunt kopen.

4. Kies voor regionale producten.



Het is beter voor het milieu dat voedsel zo min mogelijk afstand aflegt, want voedseltransport beslaat een groot deel van de totale vervuiling die de voedselindustrie voortbrengt. Aangezien er in Nederland veel voedsel wordt verbouwd (weliswaar voornamelijk in broeikassen), is er vaak wel een regionale variant voor handen. Radijsjes uit Nederland bijvoorbeeld. Het is nog beter te kiezen voor producten die van nature al in Nederland kunnen groeien, zonder broeikas dus. Denk aan uien en wortelen.

5. Vermijd onnodige verpakkingen.


Vrijwel alle producten in de supermarkt zijn verpakt. Vaak wordt de volgende reden daarvoor gegeven: 'de houdbaarheid wordt verlengd en de producten worden beschermd tijdens transport en opslag.' Dat is niet (helemaal) waar. Zeker groenten en fruit bederven namelijk sneller als het in plastic verpakt is en kun je dus veel langer bewaren zonder verpakking. Sla en spinazie in plastic worden snel slap, terwijl het in een vochtige theedoek in de koelkast een week lang ver blijft. Bovendien hebben natuurlijke producten een natuurlijke bescherming (zoals een schil), waardoor het extra verpakkingslaagje overbodig is. Verpakkingen laten ook vaak een plasticresidu achter in/op het product, wat je weer binnenkrijgt als je het eet. 

Helaas kost het maken en vervoeren van verpakkingen veel energie. 
Bij de verwerking van verpakkingsafval komen bovendien schadelijke stoffen vrij. Voorbeeldje: plastic waterflesjes zijn dertig keer meer milieubelastend dan leidingwater.

Vermijd dus onnodige verpakkingen. Koop grootverpakkingen, tenzij 
je dan eten overhoudt: voedselverspilling voorkomen is belangrijker dan verpakkingsmateriaal besparen. Neem bovendien een boodschappentas mee zodat je geen plastic tasjes nodig hebt. (Voor tips om altijd een tas bij je te hebben, zie het blog '(Geen) tasje erbij?'.) Tot slot vermindert hergebruik van verpakkingsmateriaal de milieubelasting. Lever daarom zoveel mogelijk verpakkingsmateriaal gescheiden in. Bij het Meldpunt Verpakkingen kan je suggesties kwijt over het milieuvriendelijker maken van verpakkingen.

Houd je aan deze vijf tips en je zult merken dat je helemaal niet meer uitgeeft aan boodschappen dan voorheen. En dat terwijl je ook nog eens heel verantwoord bezig bent. Succes!


dinsdag 24 februari 2015

Gastblog: Surfend de wereld redden

Gastblog: Surfend de wereld redden


Ik heb al 1290 bomen geplant, zónder daar iets voor te hoeven doen. Soms kunnen hele kleine veranderingen namelijk best een impact hebben. Zoals het veranderen van zoekmachine. Ja echt.
[Dit blog verscheen ook op Emma+John.

Search the web, save the environment
Ecosia is een internetzoekmachine, een soort Google, maar dan ééntje waarmee je CO2-neutraal iets opzoekt. Minstens 80% van het geld dat ze verdienen met advertenties die worden weergegeven bij je zoekresultaten (je weet wel, die drie bovenste Google-resultaten die je standaard overslaat), gebruikt Ecosia namelijk om bomen te planten in Burkina Faso. In de tijd dat je deze blogpost leest (als je hem uitleest tenminste), heeft Ecosia ongeveer 6 bomen geplant. In totaal al bijna 1,23 miljoen (en ik heb gewoon meer dan 0,1% bijgedragen!).

Ontbossing en CO2
Zoals Emma+John eerder schreven gebruikt 'het internet' ontzettend veel energie en dus CO2. Het kan dus geen kwaad om daar iets tegenover te zetten. Maar waarom moeten er dan bomen geplant worden? Omdat ontbossing bijdraagt aan ongeveer 10% van de CO2-uitstoot (dit cijfer is lastig vast te stellen en varieert daarom, volgens Nature is het bijvoorbeeld 6-17%, maar een gemiddelde van ongeveer 10% komt erg vaak terug). Verschillende partijen, zoals Greenpeace, wijzen al jaren op de negatieve gevolgen van de grootschalige ontbossing, die verder gaan dan 'alleen' de uitstoot van CO2. Uitdroging van gebieden in de Sahel is een ander direct resultaat, met conflicten over de schaarse waterbronnen als indirect gevolg. Het uitsterven van bepaalde dieren, verminderde biodiversiteit en erosie zijn ook te wijten aan ontbossing. En dan hebben we het dus nog niet eens over de bijdrage van de CO2-toename aan global warming en klimaatverandering. Het moge duidelijk zijn: we hebben die bomen hard nodig om de gevolgen van ontbossing tegen te houden.

Surfend de wereld redden
Nu is het natuurlijk een prima idee om je kaplaarzen aan te trekken en op elke straathoek bomen te gaan planten, maar het is een stuk eenvoudiger - en in dit geval ook effectiever - om de dingen die je toch al doet (zoals googlen) op een duurzame manier te doen (door er bomen mee te planten). En die mogelijkheid is er en het kost je helemaal niets. Ik ben overigens niet de enige Ecosia-fan. Inmiddels zijn er al bijna 2,5 miljoen Ecosia-gebruikers die samen ruim 720.000 zoekacties per dag uitvoeren. Als de cijfers op hun website kloppen, worden er ongeveer 4547 bomen per dag geplant, of één boom per 158 zoekbeurten. Hoe cool is dat?

Grote groene muur
Die bomen worden geplant in Burkina Faso, in samenwerking met Entrepeneurs Without Borders en WeForest, waar ze onderdeel uitmaken van Africa's Great Green Wall - een initiatief van de African Union en de World Bank. Burkina Faso ligt onder Mali, in de Sahel-regio. In dit gebied, dat grotendeels is uitgedroogd, zijn bossen hard nodig om water, planten en dieren terug te krijgen en toekomstige generaties een leefbaar klimaat te bieden. De bomen zorgen voor een toekomst: lokale gemeenschappen kunnen bijvoorbeeld de zaden verkopen of vee houden en zo geld verdienen om hun kinderen naar school te sturen.

Had je ooit gedacht dat jouw zoektocht naar de dichtstbijzijnde brievenbus, lekkerste afhaalpizza of speech van Obama zo'n groot verschil kon maken?

Ecosia wil een miljard bomen hebben geplant in 2020. Help jij mee?

dinsdag 17 februari 2015

Van ruilen komt heus geen huilen

Van ruilen komt heus geen huilen

De laatste jaren is er veel gesproken over de 'deeleconomie' in de media. Maar wat houdt die deeleconomie nou eigenlijk precies in? Wat heeft dat te maken met duurzaamheid? En hoe doe je hier aan mee? Deze vragen staan vandaag centraal. – Door: Ramon Holle.

De deeleconomie is een reactie op de hyperconsumptie van de laatste eeuw: 'iedereen' heeft een eigen auto, boormachine, wasmachine, koelkast, televisie et cetera. Maar al deze voorwerpen gebruiken we slechts een beperkt deel van de tijd. Het idee van de deeleconomie is dat je deze welvaart met elkaar deelt door diensten en producten onderling te lenen en te ruilen. Er hoeft dan minder geproduceerd te worden (duurzaam!) en dat is - naast dat het gratis is - een hele goede reden om mee te doen.

Het is dan ook geen toeval dat we de bezoekers van de eerste TRÄFF van het jaar vroegen iets mee te nemen dat zij niet meer gebruikten, in het kader van 'oud en nieuw'. Alle voorwerpen werden verzameld op een 'swaptafel' en in de pauze konden de bezoekers iets nieuws mee naar huis nemen (zie foto boven). Voor de bezoekers diende deze kans zich spontaan aan, maar er zijn tegenwoordig genoeg manieren om ook mee te doen aan de deeleconomie. Maar hoe vind je nou datgene wat jij nodig hebt?


Er zijn veel sites en apps waar je producten kunt ruilen of kunt lenen. Zo schreef ik eerder al over ‘tinderen met kleding’. Hoewel deze kledingtinder-app nog niet eens uit is, ligt er alweer concurrentie op de loer. Met de – tevens nog te lanceren – app ‘Swapp’ zul je mode, sieraden en accessoires met elkaar kunnen ruilen. Hieronder is hun promotiefilmpje te bekijken.


Bekijk je toch liever je kleding in real life? Dan kun je terecht bij Lena The Fashion Library. Bij deze kledingbibliotheek kun je met een strippenkaart of abonnement kleding lenen. Je kledingkast neemt hiermee immense vormen aan. (Maar je doet het natuurlijk omdat het duurzaam is, hè?) Bovendien kun je als abonnee je eigen kleding inbrengen en ruilen voor iets anders.

Ook is recentelijk de leen-app Peerby veel in het nieuws geweest. Volgens het principe ‘waarom kopen als je kunt lenen?’ kun je in deze app zien wat je buurtgenoten allemaal bereid zijn om uit te lenen. Uiteraard kun je ook aangeven wat jij uit wilt lenen. En dat allemaal gratis en voor niets. Dus heb je een hogedrukspuit nodig? Een bakfiets? Of een ladder? Het kan lonen om even op deze app te kijken. Peerby is uiteraard niet de enige app die bekendheid heeft verworven. Dankzij Airbnb kun je je vakantie een nieuwe twist geven door in andermans huis te slapen en met Snappcar kun je een auto lenen.

Bovendien zijn er vele facebookgroepen waarbij mensen producten of diensten aanbieden. Je kunt het zo gek niet bedenken. Bij ‘Lift gevraagd<>Liftaangeboden’ bieden mensen een plaatsje in hun auto aan voor een specifieke route. Gratis en gezellig! Er zijn ook allerlei groepen waarin producten voor nop worden aangeboden, zoals de groep ‘Gratis ophalen in Amsterdam’ (en vele varianten). Maar dan moet je er natuurlijk wel snel bij zijn. 

Conclusie: ruilen en lenen zijn gratis, leuk én duurzaam! What’s not to like?

Om nog véél meer deelcommunities te ontdekken kun je een kijkje nemen op deeleconomie.nl. Hier staat voor de categorieën eten, spullen, vervoer, verblijf en menskracht wat voor mogelijkheden er zijn. 

woensdag 11 februari 2015

Brood(nodig) recyclen

Brood(nodig) recyclen

Maarliefst twintig procent van het brood in Nederland wordt weggegooid. Dat is vijftigduizend ton brood per jaar! Zonde, want brood is een uitermate geschikte grondstof voor allerlei duurzame producten. Aangezien het zeer calorierijk is, levert vergisting ervan veel warmte, compost en groen gas op. - Door: Ramon Holle.

Nu je de waarde van brood inziet, kun je natuurlijk proberen om nooit meer brood weg te gooien door al het brood dat je koopt op te eten. We begrijpen dat dat niet altijd mogelijk is. Er zijn gelukkig tal van manieren om je restbrood een nieuwe, en duurzame, bestemming te geven.

In Nederland zijn er verscheidene initiatieven die brood recyclen. Zo is er op landelijk niveau de voedselbank, waarbij allerlei overgebleven boodschappen, waaronder brood, worden verstrekt aan minder bedeelde gezinnen. Maar er zijn ook lokale initiatieven. In Rotterdam maakt BroodNodig 010 met een broodvergister uit vijftien broden ongeveer vijf kubieke meter gas. Dit is genoeg om een gemiddeld gezin voor twee weken te laten koken. 

In Amsterdam is de Pink Pony Express actief. Deze broodvergister in de Kolenkitbuurt levert biogas dat naar een restaurant gaat waar buurtbewoners eten koken voor wijkgenoten. De broodvergister kan dagelijks tien kilo brood verwerken, hetgeen neerkomt op zo’n 3000 liter biogas per dag. En het Van der Valk Hotel op Schiphol laat etensresten en oud brood ophalen. Het groene gas dat hiervan wordt gemaakt wordt vervolgens gebruikt in de keuken.

Maar wat kun jij individueel doen? Allereerst kun je proberen de aanschaf van brood zo veel mogelijk af te stemmen op je consumptie, zodat je vrijwel niets overhoudt. Als er toch wat overblijft, zijn er genoeg andere opties. Je kunt googlen of er in je buurt een soortgelijk initiatief is waarnaar jij je brood kunt brengen. Zo niet, dan is invriezen van brood een goede methode om zo min mogelijk brood over te houden. Ook is oud brood uitermate geschikt voor het maken van tosti’s, croutons en paneermeel. Er zijn allerlei recepten met oud brood.
'Oud brood is uitermate geschikt voor croutons'
Hou je tóch nog brood over, voer het aan je huisdier, de eenden in het park of aan de dieren van de kinderboerderij. Het maakt niet uit, zolang het maar niet zonder bestemming in de prullenbak verdwijnt!

zondag 8 februari 2015

TRÄFF 4: Wormen als huisdier

TRÄFF 4: Wormen als huisdier

Wormen als huisdier, vloerkleden van oude kleding en schrijven op algenpapier.. Dit waren de onderwerpen die de revue passeerden tijdens alweer de vierde TRÄFF in het Thai Food Café in Amsterdam-Oost. Terwijl het buiten koud en kil is wanen we ons binnen even in de straten van Bangkok inclusief Thais ‘streetfood’. - Door: Jantine Reilink.

Hendrickje en Marion, twee gepassioneerde social entrepreneurs, vertellen trots over hun onderneming Carpet of Life. Samen met hen kun je een kleed ontwerpen van je eigen oude kleding. De kleding sturen zij op naar Marokko waar ze er door middel van de traditionele Marokkaanse knooptechniek ‘boucherouite’ een kleed van maken. Behalve dat je een mooi kleed terugkrijgt, steun je ook nog eens de lokale bevolking van M’hamid El Ghizlane. De vrouwen krijgen een eerlijk loon, waardoor zij een zelfstandig leven kunnen opbouwen en tradities en ambachten behouden blijven. Bovendien wordt jouw oude kleding dus weer hergebruikt.
Zo gaat dat in zijn werk.
Yağmur Masmas, student aan de universiteit van Maastricht en oprichter van A Green Story, vertelt dat ze zich al tijdens haar middelbare schooltijd ergerde aan het feit dat veel leveranciers van schrijfmaterialen op een zo goedkoop mogelijke manier produceerden. Zij vond dat het ook anders moest kunnen. Ze wilde haar ecologische voetafdruk verkleinen, te beginnen bij middelen die ze dagelijks gebruikte. Ze ging op zoek naar leveranciers met een duurzamer alternatief voor schrijfwaren waarbij ze strenge, transparante criteria hanteerde voor kwaliteit en betaalbaarheid, verantwoorde productiemethodes en duurzame materialen. Sindsdien verkoopt ze in haar webshop A Green Story schrijf- en papierwaren, zoals hervulbare markers, notitieblokken van algenpapier en gerecycled kaftpapier.
Een schrift van algenpapier.
Claire van der Hornn van Studio Claire Hornn vertelt over de kans die ze op dit moment ziet in de markt: groenafval composteren. Daar hoef je volgens haar geen enorme tuin of balkon voor te hebben, een kleine vierkante meter in je huis is al voldoende. Claire heeft tijdens haar studie industrieel ontwerpen een multifunctionele compostbak ontworpen. In de compostbak gooi je je groenafval dat afgebroken wordt door speciaal gekweekte rode wormen. Wormen?! Ja, wormen! Deze insecten gaan wroeten in je groenafval waardoor het geurloos composteert: super handig als je de bak midden in je woonkamer hebt staan. Fijne bijkomstigheid is dat de wormen niet alleen zorgen voor compost, want zo lang jij er voldoende groenafval bij blijft gooien houd je ze in leven en gaan ze zich voortplanten. Voor de lange termijn is dit erg gunstig, aangezien de rode wormen nu nog erg schaars zijn en je er dus nog een extra centje mee kunt verdienen ook.

Worden dit je nieuwe huisdieren?

Hieronder is een sfeerimpressie van TRÄFF 4 te zien.





woensdag 4 februari 2015

Tinderen met kleding

Tinderen met kleding


Leuk shirtje? Swype naar rechts. Lelijke broek? Swype naar links. Dit principe komt je wellicht bekend voor. Juist ja, tinder. Elkaar liken of unliken, om vervolgens mogelijk een match te krijgen. Dankzij een aantal studenten aan de Rijksuniversiteit Groningen is dit binnenkort ook mogelijk met kleding. Zij ontwikkelden de kledingruil-app DarpDecade. Kleding bekijken is op deze manier niet alleen een leuke bezigheid, maar bovenal heel duurzaam. - Door: Ramon Holle.

Je uploadt foto’s van de kleding die je kwijt wilt op je account. Mocht je nou bijvoorbeeld altijd zwartwit dragen, dan kun je je account instellen op je unieke wensen om de kans op een match te vergroten. Vervolgens kan de pret beginnen. Er komen vele kledingstukken achter elkaar langs, waarbij je ze kan liken of unliken. Heb je iets geliked uit iemands kledingkast, en diegene heeft iets geliked in jouw kledingkast, dan kun je elkaar een bericht sturen om een afspraak te maken om kledingstukken te ruilen. Ook valt er dan te onderhandelen of de ruil permanent of tijdelijk is.

Oprichter Robin Balser vertelt in onderstaand filmpje over het onstaan van het idee.


Wil jij ook een oneindige kledingkast tot je beschikking? Hou dan de website van DarpDecade in de gaten en schrijf je in voor de nieuwsbrief. Dan ben je als eerste op de hoogte van de lancering van deze app.

Aanmelden TRÄFF maart

Aanmelden TRÄFF maart


Het voorjaar komt eraan! Wij hebben frisse initiatieven voor je uitgenodigd voor een inspirerende avond over ongedwongen duurzaamheid. Maak kennis met Wetailer, ga terug naar de kern met Van de Bron en vergelijk je kekke krokusjes met de groene oases van Amstelhoveniers. Toegang is natuurlijk weer gratis. Kom je ook? Meer informatie en alle updates vind je op ons facebookevenement: https://www.facebook.com/events/825212737549909/. Aanmelden kan ook via de mail!
500 Hotspots
verzameld op BRON
1407 volgers
op social media
1200 mensen
volgden het Plasticdieet

Het team

Nicky
Nicky
Voorzitter
Jessie
Jessie
Communicatiemanager
Chantal
Chantal
Pennngmeester
Kimberley
Kimberley
Designer
Lars
Lars
ICT stagiair
Laure
Laure
International Editor
Vanessa
Vanessa
Projectmanager
Tirsa
Jij?
Projectmedewerker

Zij hebben ons al Opgemärkt

Contact

Fika?

Wij worden enthousiast van enthousiaste mensen en leuke projecten. Heb je een tof idee? Wil je je inzetten voor een duurzamere wereld? Zoek je hulp bij je project? Wil je samenwerken? Aarzel niet en stuur ons een berichtje!

Waar zitten we?

Onze leden komen uit heel het land, maar je vindt ons het vaakst in Amersfoort, Utrecht, Amsterdam of Rotterdam. Ons kantoor is gevestigd aan de Stadsring in Amersfoort. Kom je een keertje langs?